مقدمه و معارفه (1) فرقه اهل حق
قال مولا علی علیه السلام ؛
هَلَکَ فیَّ رَجُلانِ : مُحِبُّ غال و مُبغِضُ قال ( نهج البلاغه ، حکمت 117 )
ترجمه : دو تن بخاطر من به هلاکت رسیدند : دوست افراط کننده و دشمن دشنام دهنده .
این کلامی که در نهج البلاغه امام علی علیه السلام آمده بینش آن حضرت را نسبت به پیدایش گروههایی در آینده اسلامی ترسیم و تصویر کرده اند ، امام 2 گروه را درباره خویشتن اهل هلاکت خواند ، گروهی که در حق امام علیه السلام کوتاه آمدند ، یعنی آنانیکه آنچه را که امام می داشت بیان نکردند و کتمان کردند و منکر فضائل و مناقبی که خداوند در امام نهاده بود شدند ، عده ای هم در این جهت قضیه در مورد حضرت علی علیه السلام دچار افراط شدند و آنچه را که در حد امام نبود به ایشان نسبت دادند .
شاخصه گروه اول این است که در مورد شخصیت امام کوتاه آمدند و شاخصه گروه دوم این است که راه افراط و غلو را در پیش گرفتند ، مصداق عینی گروه اول وهابیون و مصداق گروه دوم انواع فِرَق صوفیه هستند .